AI ile yazılan kodun telif hakkı için her projeye uygulanabilecek tek cümlelik bir sahiplik cevabı yoktur. Kullanılan aracın sözleşmesi, insanın yaratıcı katkısı, kodun kaynakları ve uygulanacak hukuk ayrı değerlendirilir. Platformun çıktıya ilişkin hak tanıması, tek başına bütün kodun telifle korunduğunu veya üçüncü kişi haklarından arınmış olduğunu göstermez.

Bir uygulamada sizin yazdığınız parçalar, AI önerileri, açık kaynak paketleri ve bir freelancer’ın katkısı birlikte bulunabilir. Bu nedenle ilk soru “Uygulama benim mi?” kadar geniş tutulmamalıdır. Hangi parçadan ve hangi kullanım hakkından söz edildiğini belirlemek gerekir.

Türkiye’de yazılım için temel çerçeve nedir?

Bilgisayar programlarının eser olarak korunması, Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’ndaki şartlarla ilişkilidir. Bakanlığın yazılım açıklaması, programın ifade edilmiş hâliyle arkasındaki düşünce ve ilkeleri ayırır. Bu genel açıklamadan bütün AI çıktılarının otomatik korunacağı sonucu çıkmaz. Yazılım Sektöründe Telif Hakları

Örneğin bir iş ihtiyacını tarif etmiş olmanız ile ortaya çıkan kodun yaratıcı ifadelerini bizzat oluşturmanız aynı olgu değildir. Hangi kararların kod veya başka bir unsurun ifade biçimine yansıdığını somutlaştırmak gerekir. Kodun çalışmasını test etmek önemli bir geliştirme faaliyetidir; bu faaliyet tek başına telif değerlendirmesini sonuçlandırmaz.

Hak sahipliği incelemesinde hangi kayıtlar işe yarar?

Her önemli sürüm için şu bilgileri birlikte saklayabilirsiniz:

  • İnsan tarafından yazılan veya yaratıcı biçimde değiştirilen bölümler.
  • Seçim ve düzenleme kararlarının kısa açıklaması.
  • Kod ve tasarımın önceki ve sonraki sürümleri.
  • Kullanılan AI aracı, plan ve geçerli koşulların tarihi.
  • Haricî bileşenlerin kaynak ve lisans bilgileri.
  • Katkı yapan kişilerin rolü ve mevcut sözleşmeleri.

Yalnızca çok sayıda komut verdiğinizi göstermek her ülkede aynı sonucu doğurmaz. Kayıtların amacı, gerçekten yapılan katkıyı açıklamaktır. Sonradan oluşturulmuş belirsiz bir “her şeyi ben yaptım” beyanı yerine, geliştirme sırasında tutulmuş kayıtlar daha anlaşılır bir dosya sağlar.

Farklı ülkelerde yaklaşım aynı mı?

Yurt dışına satış yapanlar için ülke farkı önemlidir. Aşağıdaki kısa karşılaştırma Türkiye’deki bir dosyanın sonucunu belirlemez:

İncelenen sistemKaynaktaki yaklaşım
ABDUSCO, insanın yaratıcı katkısını ve AI tarafından belirlenen unsurları ayırır. Copyright and Artificial Intelligence, Part 2: Copyrightability
ÇinYüksek Halk Mahkemesi yetkililerinin açıklaması, eser niteliğine ilişkin görüş ayrılıklarını ve Eylül 2026 görüşünde bu soruya özel kural konulmadığını belirtir. Çin Yüksek Halk Mahkemesi açıklaması
Güney KoreResmî açıklama, insan katkısının tanındığı çalışmalar ile AI çıktısının kendisini kayıt bakımından ayırır. Güney Kore resmî açıklaması
JaponyaKültür Ajansı, yaratma niyeti ve yaratıcı katkının somut süreç içinde değerlendirilmesini açıklar. Japonya Kültür Ajansı soruları
Avrupa BirliğiKomisyonun EUIPO çalışmasına ilişkin tanıtımı, eğitimde kullanım ve üretilen içeriğe ilişkin hak sorularını ayrı inceleme alanları olarak ele alır. Avrupa Komisyonu çalışma tanıtımı

Bu kaynakların bir kısmı idari açıklama veya rapordur; hepsi mahkeme kararı değildir. Çin, Kore veya Japonya’daki değerlendirmeyi Türk hukukuna doğrudan taşımamak gerekir.

“Telif belgesi” almak bütün sorunu çözer mi?

Bir kayıt veya tarih belgesi, ürününüzün bütün bileşenlerinde hak sahibi olduğunuzu kendiliğinden göstermez. Önce koruma şartları, mevcut haklar ve belgeyi alabilecek kişinin konumu değerlendirilmelidir. Bir kod parçasını kullanma izniniz olmasıyla o parçanın eser sahibi olmanız da farklıdır.

Hak tablosunu hazırladıktan sonra ortak ve freelancer katkılarını ve araçların ticari kullanım koşullarını ayrı ele alabilirsiniz.

Ürünü satmak için bütün kodun eser sahibi olmak zorunda mıyım? Lisansla kullanılan bileşenler içeren ürünlerde, satışın biçimiyle lisans koşullarının uyumu incelenir. Sahip olmadığınız bir hakkı müşteriye sınırsız biçimde devrettiğinizi taahhüt etmemelisiniz.

AI çıktısını biraz değiştirmek yeterli mi? Değişikliğin miktarı tek başına kesin ölçü değildir. Yaratıcı katkının niteliği ve uygulanacak hukuk önem taşır.

Doğu Patent ile ilk adım: Üründeki katkı ve kaynakları kısaca açıklayarak inceleme talebinizi iletin. Hak sahipliği ve ilgili uzman değerlendirmesinin kapsamını belirleyelim.

İlgili rehberler

Kaynaklar ve kapsam

AB’deki AI çalışması için Avrupa Komisyonunun tanıtım/özet metni kullanılmıştır; EUIPO raporunun tam metnine erişilememiştir.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut ürün ve sözleşme için dosyaya özel değerlendirme gerekir.